İşletmeler için tedarik, operasyonların kesintisiz ilerlemesini doğrudan etkileyen stratejik bir unsurdur. Teslimatların gecikmesi, tedarikçi kaynaklı üretim veya kalite problemleri, lojistik süreçlerde yaşanan sorunlar ya da tedarikçinin kendi operasyonlarında ortaya çıkan finansal ve yapısal sıkıntılar, iş süreçlerini doğrudan etkileyebilir. Tek bir kaynağa bağlı kalındığında bu tür riskler işletme faaliyetleri üzerinde ciddi etkiler yaratabilir. Bu nedenle birçok işletme, tedarik yapısını daha dayanıklı ve esnek hale getirmek için çoklu tedarikçi ağı modelini tercih etmektedir. Bu yazıda, çoklu tedarikçi ağının ne olduğu, işletmeler açısından neden önemli olduğu ve sağladığı temel avantajları ele alacağız.
Çoklu Tedarik Ağı Nedir?
Çoklu tedarik ağı, şirketlerin tedarik risklerini azaltmak ve üretim süreçlerinde kaynak esnekliği sağlamak amacıyla birden fazla tedarikçiyle çalıştığı stratejik bir uygulamadır.
Tedarik zincirinde güvenilirlik, işletmelerin sürdürülebilirliği açısından büyük bir öneme sahiptir. Bu yapıda birden fazla tedarikçinin sürece dâhil olması, herhangi bir tedarikçide yaşanacak aksaklık durumunda diğer kaynaklardan destek almayı kolaylaştırır . Böylelikle tedarik zinciri aksamadan devam eder.
Çoklu Tedarik Ağı Neden Önemlidir?
Bir işletme aynı ürünü yalnızca tek bir tedarikçiden temin ettiğinde, o tedarikçide yaşanacak herhangi bir aksaklık doğrudan tedarik sürecini etkiler. Teslimatın gecikmesi, üretim kapasitesinin düşmesi ya da lojistik bir sorun yaşanması, alternatif olmadığı için sürecin yavaşlamasına neden olur. Bu tür durumlarda tedarik planını yeniden düzenlemek çoğu zaman mümkün olmaz.
Çoklu tedarikçi ağı, bu bağımlılığı ortadan kaldırmak için kullanılan bir tedarik modelidir. İşletme, aynı veya benzer ürünleri birden fazla tedarikçiden temin edecek şekilde tedarikçi portföyünü yapılandırır. Böylece tedarikçilerden birinin süreci aksattığı durumlarda, diğer tedarikçiler devreye alınabilir.
Örneğin üretiminde önemli bir hammaddeye ihtiyaç duyan bir firma, bu hammaddenin tamamını tek bir tedarikçiden aldığında üretim süreci bu tedarikçiye bağlı hâle gelir. Aynı firma, söz konusu hammaddenin tedarikini iki veya daha fazla tedarikçi arasında paylaştırdığında ise benzer bir aksaklık yaşansa bile üretimini tamamen durdurmak zorunda kalmaz.
Bu yaklaşım, özellikle talebin hızla değiştiği dönemlerde tedarik sürecinin kontrol altında tutulmasına yardımcı olur. Birden fazla tedarikçiyle çalışmak, kapasite sınırlamalarının ve teslimat gecikmelerinin operasyon üzerindeki etkisini azaltır.
Çoklu Tedarikçi Ağının Avantajları
Tek tedarikçiye dayalı tedarik yapıları, beklenmedik durumlarda işletmeleri sınırlı seçeneklerle karşı karşıya bırakır. Birden fazla tedarikçiyle çalışılan yapılarda tedarik süreci daha dengeli ve öngörülebilir ilerler. Çoklu tedarikçi ağına geçişle birlikte ortaya çıkan başlıca avantajlar aşağıda yer almaktadır.
1. Tedarik Sürekliliği
Birden fazla tedarikçiyle çalışıldığında tedarik süreci tek bir noktaya bağlı kalmaz. Tedarikçilerden birinde yaşanan teslimat gecikmesi, kapasite sorunu ya da operasyonel bir aksaklık sürecin tamamen durmasına yol açmaz. Alternatif tedarikçiler devreye alınarak tedarik akışı korunur.
Son yıllarda yaşanan küresel tedarik zinciri kesintileri, işletmelerin tedarik yapılarını yeniden ele almasına neden oldu. Sektör araştırmaları, şirketlerin önemli bir bölümünün tedarik sürekliliğini öncelikli konular arasında değerlendirdiğini gösteriyor.
2. Fiyat ve Hizmet Koşulları
Tedarikçi alternatiflerinin bulunması, fiyat ve hizmet koşullarının tek taraflı belirlenmesini engeller. Fiyat, teslimat süresi ve hizmet seviyesi gibi kriterlerde tedarikçiler karşılaştırılabilir.
3. Farklı Yetkinliklerden Yararlanma
Her tedarikçi aynı alanlarda güçlü değildir. Bazıları hız ve esneklik sağlarken, bazıları kalite, teknik bilgi ya da bölgesel erişim konusunda öne çıkar. Çoklu tedarikçi yapısı, bu farklı yetkinliklerin aynı tedarik sürecinde birlikte kullanılmasına imkân verir.
4. Talep Artışlarında Ölçeklenebilir Tedarik
Talebin ani şekilde arttığı dönemlerde tek bir tedarikçinin kapasitesi yetersiz kalabilir. Birden fazla tedarikçiye dayalı yapılarda artan talep, farklı kaynaklar arasında paylaştırılabilir. Tedarik kapasitesi talepteki artışa paralel şekilde genişletilebilir ve süreç kesintiye uğramadan devam eder.
JetSRM ile Çoklu Tedarikçi Ağı Nasıl Yönetilir?
Çoklu tedarikçiyle çalışılan yapılarda temel sorun, aynı ihtiyaç için gelen farklı teklifleri sağlıklı şekilde karşılaştırmak ve doğru tedarikçiyi seçmektir. Fiyat, teslim tarihi ve miktar koşulları değiştikçe karar süreci uzar. JetSRM, bu süreci tek bir ekran üzerinden yönetilebilir hâle getirerek satın alma ekiplerinin net karar almasını sağlar.
JetSRM’de aynı talep için birden fazla tedarikçiden teklif toplanır. Tüm teklifler fiyat, miktar ve teslim tarihi gibi kriterler üzerinden yan yana görüntülenir. Satın alma ekipleri, hangi tedarikçinin hangi koşullarda avantaj sunduğunu doğrudan görür. Seçim yapıldığında sipariş ve sözleşme yaratma adımları SAP de otomatik yapılır.
Tedarikçi bazlı kartlar üzerinden geçmiş siparişler, teklif yanıtları ve işlem hacmi birlikte izlenir. Teslimat gecikmeleri, fiyat sapmaları ve süreçte yaşanan problemler tedarikçi değerlendirme ekranlarında açık şekilde görülür. Bu sayede kararlar yalnızca mevcut teklife göre değil, tedarikçinin önceki performansına bakılarak verilir.
Talep artışlarının yaşandığı dönemlerde aynı ürüne tanımlı alternatif tedarikçiler doğrudan devreye alınabilir. Siparişler tek bir kaynağa bağlı kalmadan farklı tedarikçilere yönlendirilir. Miktar ve teslim tarihi onayları portal üzerinden alınır, sevkiyat ve mal kabul adımları SAP tarafında uçtan uca takip edilir.
JetSRM, çoklu tedarikçiyle çalışılan senaryolarda kimin, ne zaman, hangi koşullarda tercih edildiğini netleştirir. Satın alma ekipleri, tekliften siparişe kadar tüm süreci tek bir yerden izler ve kararlarını somut verilere dayanarak verir.
Tedarikçi ilişkilerinizi daha stratejik yönetmek ve sürecin her adımını veriye dayalı olarak şekillendirmek için şimdi JetSRM ile tanışın.JetSRM hakkında daha fazla bilgi alın veya bizimle iletişime geçerek işletmenize özel çözümleri keşfedin.
